AI untuk Penjawat Awam Malaysia 2026 — Panduan Guna Kerja Kerajaan

nnnnnnnnnnnn

Bayangkan korang boleh siapkan draf laporan bulanan dalam masa 20 minit. Minit mesyuarat yang biasa ambil sejam? Boleh siap dalam 15 minit. Surat rasmi kepada KSU? Draf awal ada dalam 5 minit.

Pendedahan: Artikel ini mengandungi pautan affiliate. Jika anda mendaftar melalui pautan kami, kami mungkin menerima komisyen kecil — tanpa sebarang kos tambahan kepada anda. Ini membantu kami terus menghasilkan panduan percuma dalam Bahasa Melayu.

nn

Bukan sihir. Ini AI — dan penjawat awam Malaysia dah boleh gunakannya hari ini.

n

📖 Baca juga: AI untuk Sektor Awam Malaysia 2026 — Panduan Lengkap

nnn

Tapi ada satu soalan besar yang selalu timbul: "Boleh ke penjawat awam guna ChatGPT dalam kerja?"

nn

Jawapannya: Ya, boleh — dengan syarat dan garis panduan yang betul. Artikel ini terangkan cara, batas, dan contoh praktikal penggunaan AI dalam kerja kerajaan Malaysia 2026.

nn

nn

Dasar Kerajaan Malaysia Mengenai AI dalam Perkhidmatan Awam

nn

Sebelum guna mana-mana alat AI, penting untuk faham pendirian kerajaan.

nn

Pelan Tindakan AI Kebangsaan 2026-2030 yang dilancarkan oleh MDEC secara jelas menyebut bahawa penjawat awam digalakkan untuk menggunakan AI bagi meningkatkan produktiviti — tetapi dengan mematuhi Pekeliling Kemajuan Pentadbiran Awam (PKPA) dan Akta Rahsia Rasmi 1972.

nn

Garis panduan ringkas JPA 2025:

• AI boleh digunakan untuk draf awal dokumen rasmi — tapi mesti disemak dan diluluskan oleh pegawai bertanggungjawab
• Maklumat SULIT atau RAHSIA tidak boleh dimasukkan ke dalam ChatGPT atau mana-mana AI awam
• Dokumen yang melibatkan dasar negara, keselamatan, atau maklumat peribadi rakyat — dilarang diproses melalui AI awam
• Microsoft Copilot for Government (melalui Microsoft 365 kerajaan) dianggap lebih selamat untuk data sensitif kerana dihost dalam persekitaran Microsoft Government Cloud

nn

Rumusan mudah: Guna AI untuk kerja pentadbiran biasa — laporan prestasi, draf memo, minit mesyuarat awam, terjemahan. Jangan masukkan IC, nombor fail sulit, atau maklumat peribadi kakitangan/rakyat ke dalam AI awam.

nn

nn

5 Alat AI Terbaik untuk Penjawat Awam Malaysia

nn

1. Microsoft Copilot (dalam Microsoft 365)

nn

Ini pilihan paling selamat untuk penjawat awam yang pejabat mereka dah guna Microsoft 365 (Word, Excel, Outlook, Teams).

nn

Kenapa selamat: Data diproses dalam persekitaran Microsoft yang tertakluk kepada perjanjian data Malaysia — tidak keluar ke server awam.

nn

Apa yang boleh buat:

• Tulis draf surat rasmi terus dalam Microsoft Word
• Ringkaskan emel panjang dalam Outlook
• Buat ringkasan minit mesyuarat dari rakaman Teams
• Analisis data dalam Excel dengan soalan bahasa biasa

nn

Cara akses: Melalui Microsoft 365 yang dah ada di pejabat — tanya pegawai IT jabatan.

nn

nn

2. ChatGPT (GPT-4o Free atau Plus)

nn

Model paling popular dan paling mudah digunakan untuk menulis dalam Bahasa Melayu.

nn

Sesuai untuk:

• Draf memo dalaman
• Laporan bulanan / laporan prestasi
• Minit mesyuarat (dari nota tangan atau bullet points)
• Surat rasmi kepada stakeholder
• Terjemahan dokumen BM-English-BM

nn

Had penting: Jangan masukkan maklumat peribadi kakitangan, nombor IC, nombor fail sulit, atau apa-apa maklumat SULIT dalam prompt.

nn

Akses: chatgpt.com — percuma dengan akaun peribadi. Versi GPT-4o percuma sudah memadai untuk kebanyakan tugas penulisan.

nn

nn

3. Google Gemini

nn

Pilihan terbaik untuk penjawat awam yang kerja dalam ekosistem Google Workspace (Gmail, Google Docs, Sheets).

nn

Kelebihan berbanding ChatGPT:

• Terintegrasi dengan Google Search — maklumat lebih terkini
• Boleh akses dan ringkaskan pautan web terus dalam perbualan
• Google Docs integration — edit dokumen dengan arahan bahasa biasa

nn

Sesuai untuk:

• Carian maklumat dasar kerajaan terkini
• Ringkaskan dokumen panjang (PDF, artikel)
• Buat jadual dan analisis mudah dalam Google Sheets

nn

nn

4. Grammarly (untuk dokumen English)

nn

Untuk penjawat awam yang kerap tulis dalam English — laporan kepada kementerian, surat kepada kedutaan, correspondence antarabangsa.

nn

Fungsi: Semak tatabahasa, cadangkan gaya penulisan yang lebih profesional, elakkan kesalahan ejaan.

nn

Percuma atau berbayar: Versi percuma cukup untuk semakan asas. Premium (RM50/bulan) tambah cadangan gaya dan tone.

nn

nn

5. Otter.ai (untuk rakaman mesyuarat)

nn

Rakam mesyuarat secara automatik dan jana transkrip + ringkasan dalam masa beberapa minit.

nn

Sesuai untuk:

• Mesyuarat jabatan (bukan mesyuarat sulit)
• Sesi taklimat dan bengkel
• Temubual dan focus group

nn

Had: 600 minit rakaman percuma sebulan — cukup untuk 8-10 mesyuarat sederhana.

nn

nn

Contoh Prompt Praktikal untuk Kerja Kerajaan

nn

Berikut adalah contoh prompt siap guna dalam Bahasa Melayu. Salin, ubah suai dengan maklumat jabatan anda, dan gunakan.

nn

nn

Contoh 1: Menulis Minit Mesyuarat

nn

Prompt:

Tolong tulis minit mesyuarat formal dalam Bahasa Melayu berdasarkan nota berikut:

>

Tarikh: 25 Mac 2026 Mesyuarat: Mesyuarat Pengurusan Jabatan Bil. 3/2026 Pengerusi: [Nama Pengerusi] Kehadiran: 12 orang

>

Perkara yang dibincangkan:

1. Kemaskini program latihan Q2
2. Status projek digitalisasi fail
3. Permohonan peralatan pejabat baru

>

Keputusan: Program latihan dilanjutkan ke bulan Mei. Projek digitalisasi 60% siap. Permohonan peralatan diluluskan untuk 5 unit komputer riba.

>

Format: Minit rasmi JPA, gaya profesional, gunakan nombor point untuk setiap perkara.

nn

nn

Contoh 2: Menulis Memo Dalaman

nn

Prompt:

Tulis memo rasmi dalam Bahasa Melayu kepada semua kakitangan jabatan mengenai perkara berikut:

>

- Tajuk: Peringatan Pengemukaan Laporan Bulanan

• Tarikh akhir: 5 April 2026
• Arahan: Semua laporan mesti dikemukakan dalam format Excel yang baru (v2.1)
• Hubungi: Penolong Pendaftar di ext. 112 untuk soalan

>

Gaya: Formal, ringkas, tidak lebih 200 patah perkataan.

nn

nn

Contoh 3: Meringkaskan Laporan Panjang

nn

Prompt:

Berikut adalah laporan tahunan jabatan kami (120 muka surat). Tolong buat ringkasan eksekutif dalam Bahasa Melayu tidak melebihi 500 patah perkataan, menonjolkan:

1. Pencapaian utama 2025
2. Cabaran yang dihadapi
3. Sasaran 2026

>

[Tampal teks dari laporan yang tidak sensitif]

nn

nn

Contoh 4: Draf Surat Rasmi

nn

Prompt:

Tulis surat rasmi dalam Bahasa Melayu daripada Pengarah Jabatan Pendidikan kepada Pengetua SMK [Nama Sekolah] mengenai:

>

- Program Bengkel Digital Sekolah pada 15 April 2026

• Jangka masa: 2 hari (15-16 April)
• Peserta: 2 guru dari setiap sekolah
• Tempat: Dewan Jebat, Wisma Persekutuan

>

Sertakan: Arahan kehadiran, senarai keperluan peserta, dan nama pegawai hubungan. Format: Surat rasmi JPA dengan nombor rujukan.

nn

nn

Contoh 5: Menterjemahkan Dokumen

nn

Prompt:

Terjemahkan teks English berikut ke dalam Bahasa Melayu baku (bukan Bahasa Indonesia). Pastikan istilah teknikal kekal dalam English atau gunakan istilah Dewan Bahasa:

>

[Tampal teks English]

nn

nn

Etika dan Had Penggunaan AI untuk Penjawat Awam

nn

Ini bahagian paling penting dalam artikel ini. Ikut garis panduan ini untuk elakkan masalah disiplin.

nn

✅ BOLEH buat dengan AI:

nn

n
• Tulis draf awal dokumen pentadbiran biasa

n

• Ringkaskan dokumen awam atau laporan tidak sensitif

n

• Terjemahkan teks umum antara BM dan English

n

• Jana cadangan topik untuk pembentangan atau taklimat

n

• Semak tatabahasa dan gaya penulisan

n

• Buat ringkasan minit mesyuarat dari nota tidak sensitif

n

• Cari maklumat dasar awam dari sumber rujukan

n

nn

❌ JANGAN buat dengan AI awam:

nn

n
• Masukkan maklumat peribadi rakyat (IC, nombor telefon, alamat)

n

• Masukkan maklumat bertanda SULIT, RAHSIA, atau TERHAD

n

• Buat keputusan dasar — AI hanya bantu draf, pegawai tetap bertanggungjawab

n

• Kongsi maklumat bajet belum diumumkan atau data perangkaan tidak diterbitkan

n

• Masukkan kandungan siasatan atau pendakwaan yang sedang berjalan

n

• Gunakan AI untuk menulis laporan audit atau penilaian prestasi kakitangan — ini perlu pertimbangan manusia

n

nn

Tanggungjawab akhir tetap pada pegawai:

nn

AI adalah alat bantu — bukan pengganti pertimbangan profesional. Semua dokumen yang dijanakan AI mesti disemak, diubah suai jika perlu, dan diluluskan oleh pegawai bertanggungjawab sebelum digunakan secara rasmi.

nn

nn

Cara Penjawat Awam Mulakan — Panduan 30 Hari

nn

Berikut adalah pelan praktikal untuk penjawat awam yang baru mula guna AI:

nn

Minggu 1: Cuba untuk tugas ringan

• Minta ChatGPT bantu draf emel kepada rakan sekerja
• Terjemahkan satu dokumen English ke BM
• Minta ringkaskan satu artikel dasar yang panjang

nn

Minggu 2: Gunakan untuk dokumen dalaman

• Cuba draf memo dalaman menggunakan prompt contoh di atas
• Minta AI cadangkan struktur untuk laporan bulanan
• Guna untuk buat jadual dalam format Excel dari data teks

nn

Minggu 3: Integrasikan dalam aliran kerja harian

• Guna setiap kali perlu draf surat atau memo baru
• Simpan prompt yang berkesan dalam fail teks peribadi
• Kongsi dengan rakan sekerja yang berminat

nn

Minggu 4: Optimalkan

• Cipta "prompt template" untuk dokumen yang kerap berulang
• Gunakan AI untuk bantu buat persembahan PowerPoint
• Kaji cara lain AI boleh jimatkan masa dalam kerja harian

nn

nn

Peluang Latihan AI untuk Penjawat Awam

nn

Kerajaan Malaysia sedang aktif latih penjawat awam dalam kemahiran AI.

nn

INTAN (Institut Tadbiran Awam Negara) kini menawarkan modul "Literasi AI untuk Penjawat Awam" yang merangkumi:

• Pengenalan kepada AI generatif
• Cara guna Copilot dalam Microsoft 365
• Etika dan privasi data dalam penggunaan AI
• Aplikasi AI dalam perkhidmatan awam

nn

MDeC Digital Talent Program — program latihan AI untuk pegawai sektor awam yang fokus kepada transformasi digital.

nn

HRDC (HRD Corp) — penjawat awam dari jabatan yang membayar levy HRDC boleh tuntut kos latihan AI yang diluluskan. Semak portal hrdcorp.gov.my untuk senarai kursus AI bertauliah.

nn

nn

Perbandingan Alat AI untuk Kegunaan Penjawat Awam

nn

n

n

n

n

n

n

nn

nn

Soalan Lazim — AI untuk Penjawat Awam

nn

Adakah menggunakan ChatGPT dalam kerja melanggar Akta Rahsia Rasmi? Tidak, selagi anda tidak memasukkan maklumat SULIT atau RAHSIA ke dalam AI. ChatGPT adalah alat awam — anggap ia macam menggunakan Google untuk carian. Maklumat yang anda taip boleh digunakan untuk melatih model AI. Jadi, hanya masukkan maklumat yang selamat dijadikan awam.

nn

Boleh saya gunakan ChatGPT semasa waktu kerja? Bergantung kepada dasar jabatan masing-masing. Sesetengah jabatan ada pekeliling dalaman mengenai penggunaan internet dan perisian. Semak dengan pegawai IT atau ketua jabatan anda.

nn

Kalau saya guna AI untuk tulis laporan, adakah itu penipuan akademik atau plagiarisme? Tidak — laporan kerja bukan kerja akademik. AI adalah alat bantu penulisan, sama macam menggunakan kamus, buku rujukan, atau bertanya rakan sekerja. Tanggungjawab masih pada pegawai yang menandatangani dokumen.

nn

Apakah risiko terbesar penggunaan AI untuk penjawat awam? Tiga risiko utama: (1) Masukkan data sensitif rakyat atau maklumat kerajaan sulit; (2) Percaya bulat-bulat output AI tanpa semak ketepatan fakta; (3) Gunakan AI untuk buat keputusan dasar tanpa pertimbangan manusia.

nn

Adakah output AI perlu dinyatakan dalam dokumen rasmi? Pada masa ini, tiada arahan JPA yang mewajibkan pendedahan penggunaan AI dalam dokumen rasmi kerajaan Malaysia — berbeza dengan sesetengah institusi akademik. Namun, amalan baik adalah menyatakan kepada penyelia jika dokumen penting dibantu AI, terutama untuk tujuan akauntabiliti.

nn

nnn

Rujukan

n

n
• MDEC — Malaysia Digital Economy Corporation

n

• Digital Nasional Berhad — 5G Malaysia

n

• SME Corp Malaysia — Sokongan PKS Digital

n

n

Artikel Berkaitan

nn

n
• Cara Guna ChatGPT 2026 — Panduan Lengkap untuk Pemula Malaysia

n

• Prompt Engineering 2026 — 20 Teknik Terbaik untuk ChatGPT & Claude

n

• 10 Alat AI Terbaik untuk PKS Malaysia 2026 — Jimat Masa & Kos

n

• Pelan Tindakan AI Kebangsaan Malaysia 2026-2030 — Apa yang Perlu Anda Tahu

n

• Malaysia Kejar Rangka Kerja Standard AI dalam 12 Bulan

n

• Claude AI Masuk Pejabat Malaysia — Anthropic Laburkan RM470 Juta

n