Akta AI Malaysia 2026: Undang-Undang AI Pertama Negara — Apa Yang Anda Perlu Tahu

Akta AI Malaysia 2026: Undang-Undang AI Pertama Negara — Apa Yang Anda Perlu Tahu

by
⚠️ Pendedahan Afiliasi: Artikel ini mungkin mengandungi pautan afiliasi. Kami mungkin mendapat komisyen kecil jika anda membeli melalui pautan kami, tanpa kos tambahan kepada anda. Ini membantu kami terus menyediakan kandungan percuma berkualiti.

Featured Image Prompt: A modern government building in Kuala Lumpur (Parliament House) with digital AI circuit patterns overlaying the architecture, Malaysian flag waving, blue and gold color scheme, photorealistic, 16:9 aspect rationn

Malaysia sedang menulis sejarah.

n

n

Pendedahan: Artikel ini mengandungi pautan affiliate. Jika anda mendaftar melalui pautan kami, kami mungkin menerima komisyen kecil — tanpa sebarang kos tambahan kepada anda. Ini membantu kami terus menghasilkan panduan percuma dalam Bahasa Melayu.

n

nnn

Buat pertama kali, negara kita bakal mempunyai undang-undang khusus untuk mengawal selia kecerdasan buatan (AI) \xe2\x80\x94 bukan sekadar garis panduan, bukan sekadar pelan tindakan, tetapi akta undang-undang sebenar yang akan dibentangkan di Parlimen.

n

📖 Baca juga: AI untuk Undang-Undang Malaysia — Alat & Panduan 2026

nn

📖 Baca juga: Kilang Sawit AI Pertama di Dunia: Malaysia Pimpin Revolusi Pertanian

nn

Baca juga: Samsung Galaxy S26 Dilancarkan: 5 Ciri AI Baru Yang Anda Perlu Tahu [2026]

nnnAkta AI Governance Bill ini dijangka dibentangkan pada pertengahan 2026, dan rangka kerja perundangan lengkap akan diserahkan kepada Kabinet seawal Jun 2026.nn

Ini bukan isu "masa depan" lagi. Ini berlaku sekarang.

nn

Jika anda seorang usahawan, pembangun teknologi, pencipta kandungan, pelajar, atau sekadar pengguna ChatGPT dan Gemini \xe2\x80\x94 undang-undang ini akan memberi kesan kepada anda.

n

Baca juga: Pusat AI GPU NVIDIA Pertama Malaysia \xe2\x80\x94 Apa Ini Bermakna Untuk PKS?

nnn

Mari kita pecahkan semuanya.

nnnn

Apa Itu Akta AI Governance Bill Malaysia?

nn

Akta AI Governance Bill adalah rang undang-undang pertama di Malaysia yang direka khusus untuk mengawal selia pembangunan dan penggunaan teknologi AI.

nn

Sebelum ini, Malaysia sudah ada beberapa rangka kerja berkaitan:

nn| Rangka Kerja | Tahun | Status |n|-------------|-------|--------|n| Malaysia AI Roadmap (MyAIR) | 2021 | Pelan hala tuju asal |n| National AI Governance & Ethics Framework | 2024 | Garis panduan etika (sukarela) |n| AI Technology Action Plan 2026-2030 | 2026 | Pelan tindakan strategik NAIO |n| AI Governance Bill | 2026 | Undang-undang sebenar (akan datang) |nn

Perbezaan paling besar? Rangka kerja sebelum ini bersifat sukarela \xe2\x80\x94 tiada penalti jika anda langgar. Tetapi Akta AI ini akan ada kuasa undang-undang, lengkap dengan mekanisme penguatkuasaan.

nn

Siapa Yang Terlibat?

nn

Dua nama utama yang mendorong rang undang-undang ini:

nn

1. Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim \xe2\x80\x94 Mengesahkan pada 24 Februari 2026 bahawa rang undang-undang masih di peringkat awal penggubalan, dan akan melalui Jawatankuasa Pilihan Khas Parlimen untuk penelitian menyeluruh.

nn

2. Menteri Digital Gobind Singh Deo \xe2\x80\x94 Mengumumkan pada Februari 2026 bahawa rang undang-undang akan dibentangkan di Parlimen tahun ini, dengan penekanan pada kandungan deepfake dan akauntabiliti AI.

nn

NAIO: Badan Kerajaan Yang Mengawal Selia AI Malaysia

nn

Di sebalik semua ini ada satu badan penting yang ramai rakyat Malaysia masih belum tahu kewujudannya.

nnNAIO \xe2\x80\x94 singkatan bagi National Artificial Intelligence Office \xe2\x80\x94 adalah pejabat kerajaan yang ditubuhkan di bawah Kementerian Digital untuk menjadi penyelaras utama semua hal ehwal AI di Malaysia.nn

Laman web rasmi: ai.gov.my

nn

Apa Tugas NAIO?

nn

    n

  • Penggubalan dasar AI \xe2\x80\x94 Menulis peraturan dan rangka kerja

    • n

  • Penyelarasan antara kementerian \xe2\x80\x94 Memastikan semua agensi kerajaan selaras dalam penggunaan AI

    • n

  • AI Technology Action Plan 2026-2030 \xe2\x80\x94 Pelan strategik 5 tahun untuk mempercepatkan penggunaan AI

    • n

  • Pelaporan insiden AI \xe2\x80\x94 Sistem untuk melapor masalah berkaitan AI

    • n

  • Pendekatan berasaskan risiko \xe2\x80\x94 Mengelaskan sistem AI mengikut tahap risiko (rendah, sederhana, tinggi)

    • nn

n

Dengan kata lain, NAIO adalah "pengawal lalu lintas" untuk semua perkara AI di Malaysia.

nnnn

5 Perkara Utama Yang Diliputi Akta AI Malaysia

nn

Berdasarkan kenyataan rasmi dan laporan media setakat Mac 2026, berikut adalah lima bidang utama yang dijangka diliputi oleh rang undang-undang ini:

nn

1. Akauntabiliti dan Liabiliti AI

nnSoalan besar: Kalau AI buat keputusan salah, siapa yang bertanggungjawab?nn

Contoh senario:

n

    n

  • Sistem AI bank menolak permohonan pinjaman anda secara tidak adil

    • n

  • Kereta autonomi terlibat dalam kemalangan

    • n

  • AI diagnosis perubatan memberikan keputusan yang salah

    • nn

n

Akta ini dijangka akan menetapkan siapa yang menanggung liabiliti \xe2\x80\x94 sama ada pembangun AI, syarikat yang menggunakan AI, atau kedua-duanya.

nn

Di EU, mereka sudah ada AI Liability Directive. Malaysia sedang merujuk model ini.

nn

2. Ketelusan dan Hak Pengguna

nn

Anda berhak tahu:

n

    n

  • Adakah anda sedang berinteraksi dengan AI? (Chatbot, kandungan jana AI)

    • n

  • Bagaimana AI membuat keputusan yang melibatkan anda? (Skor kredit, pengambilan kerja)

    • n

  • Data apa yang digunakan untuk melatih AI?

    • nn

n

Konsep "explainable AI" (XAI) dijangka menjadi sebahagian daripada keperluan undang-undang \xe2\x80\x94 bukan sekadar amalan terbaik.

nn

3. Deepfake dan Kandungan Jana AI

nn

Ini mungkin isu paling panas yang mendorong rang undang-undang ini.

nn

Menteri Digital Gobind Singh Deo secara khusus menyebut deepfake sebagai salah satu sebab utama undang-undang AI diperlukan segera. Bayangkan:

nnnn

    n

  • Video palsu ahli politik mengatakan sesuatu yang tidak pernah dikatakan

    • n

  • Imej AI yang menyalahgunakan rupa seseorang

    • n

  • Suara AI yang meniru seseorang untuk penipuan

    • nn

n

Malaysia sudah ada beberapa kes deepfake yang melibatkan tokoh awam. Undang-undang ini akan memberikan mekanisme penguatkuasaan khusus untuk menangani penyalahgunaan ini.

nn

> Berkaitan: Jika anda ingin tahu cara mengesan kandungan yang dijana AI, baca panduan kami \xe2\x80\x94 Cara Detect Tulisan AI Malaysia 2026: 7 Tools & Realiti

nn

4. Sistem AI Berisiko Tinggi

nn

Tidak semua AI sama. Chatbot yang menjana puisi berbeza dengan AI yang membuat keputusan tentang hidup anda.

nn

Akta ini dijangka akan mengkelaskan sistem AI mengikut tahap risiko:

nn| Tahap Risiko | Contoh | Keperluan |n|-------------|--------|-----------|n| Rendah | Chatbot perkhidmatan pelanggan, penapis spam | Keperluan minimum |n| Sederhana | AI cadangan produk, AI pengiklanan | Ketelusan diperlukan |n| Tinggi | AI pengambilan kerja, AI diagnosis perubatan, AI penilaian kredit | Audit wajib, ketelusan penuh |n| Tidak Boleh Diterima | AI pengawasan massa, skor sosial | Dilarang |nn

Ini mengikut model EU AI Act yang sudah berkuat kuasa sejak 2024, tetapi disesuaikan untuk konteks Malaysia.

nn

5. Penguatkuasaan dan Penalti

nn

Garis panduan tanpa gigi tidak bermakna apa-apa. Akta ini dijangka akan termasuk:

nn

    n

  • Penalti kewangan untuk pelanggaran

    • n

  • Mekanisme pelaporan insiden melalui NAIO

    • n

  • Audit berkala untuk sistem AI berisiko tinggi

    • n

  • Kuasa penyiasatan untuk regulator

    • nn

n

Persoalannya: berapa besar penalti? EU boleh mengenakan denda sehingga u20ac35 juta atau 7% daripada hasil tahunan global. Malaysia mungkin mengambil pendekatan yang lebih sederhana pada permulaan.

nn

Perbandingan: Malaysia vs Negara Lain

nn

Bagaimana kedudukan Malaysia berbanding negara lain dalam regulasi AI?

nn| Negara | Undang-Undang AI | Status | Pendekatan |n|--------|-----------------|--------|------------|n| Kesatuan Eropah (EU) | EU AI Act | Berkuat kuasa 2024 | Paling komprehensif, berasaskan risiko |n| Singapura | AI Verify + Model AI Governance Framework | Aktif | Sukarela, berasaskan industri |n| China | Pelbagai regulasi AI | Aktif sejak 2023 | Ketat, kawalan kerajaan |n| Amerika Syarikat | Executive Order on AI | 2023 (sebahagian dibatalkan) | Berpecah-belah, tiada undang-undang persekutuan |n| Malaysia | AI Governance Bill | Dijangka pertengahan 2026 | Berasaskan risiko (model EU) |n| Indonesia | Belum ada | Dalam kajian | Masih awal |n| Thailand | AI Ethics Guideline | 2024 | Sukarela |nnAnalisis: Malaysia sebenarnya mendahului kebanyakan negara ASEAN dalam aspek ini. Singapura memang lebih awal dari segi rangka kerja sukarela, tetapi Malaysia mungkin menjadi antara yang pertama di rantau ini untuk mempunyai undang-undang AI yang sebenar.nn

Ini perkara yang patut dibanggakan.

nn

Apa Kesan Kepada Anda?

nn

Jika Anda Seorang Usahawan / Pemilik Bisnes

nn

    n

  • Audit AI anda sekarang. Jika bisnes anda menggunakan AI untuk membuat keputusan (CRM, pengiklanan, chatbot), mula dokumentasikan bagaimana sistem tersebut berfungsi.

    • n

  • Ketelusan adalah kunci. Pastikan pelanggan anda tahu bila mereka berinteraksi dengan AI.

    • n

  • Jangan tunggu undang-undang berkuat kuasa. Syarikat yang sudah comply lebih awal akan mendapat kelebihan kompetitif.

    • nn

n

Jika Anda Seorang Pembangun / Developer

nn

    n

  • Pelajari prinsip "Responsible AI." Ini bukan lagi "nice to have" \xe2\x80\x94 ia akan menjadi keperluan undang-undang.

    • n

  • Dokumentasi model AI. Siapa melatihnya, data apa digunakan, bagaimana ia membuat keputusan.

    • n

  • Fahami klasifikasi risiko. Sistem yang anda bina mungkin jatuh dalam kategori "berisiko tinggi."

    • nn

n

Jika Anda Pencipta Kandungan

nn

    n

  • Deepfake warning. Jangan buat kandungan deepfake tanpa persetujuan. Undang-undang baru ini mungkin mempunyai penalti khusus.

    • n

  • Labelling AI content. Mungkin akan ada keperluan untuk melabelkan kandungan yang dijana AI secara jelas.

    • nn

n

Jika Anda Rakyat Biasa

nn

    n

  • Anda akan dilindungi. Akta ini bertujuan melindungi rakyat daripada penyalahgunaan AI.

    • n

  • Hak untuk mengetahui. Anda berhak tahu apabila keputusan penting tentang diri anda dibuat oleh AI.

    • n

  • Saluran aduan. NAIO dijangka menyediakan mekanisme aduan untuk isu berkaitan AI.

    • nn

n

> Baca juga: Persoalan etika AI bukan baru di Malaysia. Kami pernah membincangkan topik ini dari sudut agama \xe2\x80\x94 Adakah AI Haram dalam Islam? Hukum Guna AI Malaysia 2026

nn

Timeline: Bila Akta Ini Berkuat Kuasa?

nn| Tarikh | Peristiwa |n|--------|-----------|n| Disember 2024 | NAIO ditubuhkan secara rasmi |n| Februari 2026 | PM Anwar sahkan rang undang-undang di peringkat awal |n| Februari 2026 | Menteri Digital umumkan pembentangan di Parlimen tahun ini |n| Jun 2026 (dijangka) | Rangka kerja perundangan diserahkan kepada Kabinet |n| Pertengahan 2026 | Pembentangan di Parlimen |n| 2H 2026 \xe2\x80\x94 2027 | Tempoh peralihan dan penguatkuasaan berperingkat |nnNota penting: Tarikh ini masih tertakluk kepada perubahan. PM Anwar sendiri menekankan bahawa rang undang-undang akan melalui proses penelitian yang teliti, termasuk Jawatankuasa Pilihan Khas Parlimen.nn

AI Technology Action Plan 2026-2030: Pelan Induk Malaysia

nn

Selain undang-undang, NAIO juga sedang merangka AI Technology Action Plan 2026-2030 \xe2\x80\x94 pelan hala tuju 5 tahun yang merangkumi:

nn

1. Pelaburan infrastruktur AI \xe2\x80\x94 Pusat data, keupayaan pengkomputeran

n

2. Pembangunan bakat AI \xe2\x80\x94 Latihan tenaga kerja, sijil profesional (EC-Council telah melancarkan program sijil AI di Malaysia)

n

3. Penggunaan AI dalam kerajaan \xe2\x80\x94 Kementerian Dalam Negeri (KDN) sudah diarahkan mempercepatkan penggunaan AI

n

4. Ekosistem inovasi \xe2\x80\x94 Sokongan untuk startup AI tempatan

n

5. Kerjasama antarabangsa \xe2\x80\x94 Perkongsian UK-MDEC untuk ekonomi digital telah dimeterai

nn

Malaysia mahu menjadi hab AI Asia Tenggara \xe2\x80\x94 bersaing dengan Singapura, Indonesia, dan Thailand. Regulasi yang jelas sebenarnya adalah kelebihan kompetitif, kerana pelabur antarabangsa lebih yakin melabur di negara yang mempunyai rangka kerja undang-undang yang stabil.

nn

> Konteks global: Untuk memahami bagaimana regulasi AI menjadi isu antarabangsa, lihat bagaimana Anthropic (pencipta Claude AI) kini berdepan dengan larangan kerajaan AS \xe2\x80\x94 Anthropic Saman Pentagon: Syarikat AI Lawan Larangan Kerajaan AS

nn

Bagaimana Akta AI Ini Akan Mempengaruhi Industri Utama Malaysia?

nn

Jangan fikir undang-undang AI hanya melibatkan syarikat teknologi. Hampir setiap industri di Malaysia sudah menggunakan AI dalam satu bentuk atau yang lain:

nn

Perbankan dan Kewangan

nn

Bank-bank Malaysia termasuk Maybank, CIMB, dan Public Bank sudah menggunakan AI untuk:

n

    n

  • Penilaian risiko kredit \xe2\x80\x94 AI menentukan siapa layak dapat pinjaman

    • n

  • Pengesanan penipuan \xe2\x80\x94 Sistem AI memantau transaksi mencurigakan

    • n

  • Chatbot perkhidmatan pelanggan \xe2\x80\x94 Menjawab soalan 24/7

    • nn

n

Dengan akta baru ini, bank mungkin perlu mendedahkan bagaimana AI mereka membuat keputusan tentang permohonan pinjaman anda. Ini berita baik untuk pengguna.

nn

Kesihatan

nn

AI sudah digunakan di hospital Malaysia untuk:

n

    n

  • Analisis imej perubatan (X-ray, MRI)

    • n

  • Ramalan risiko penyakit

    • n

  • Penjadualan dan pengurusan pesakit

    • nn

n

Sistem AI dalam bidang kesihatan hampir pasti akan dikelaskan sebagai "berisiko tinggi" \xe2\x80\x94 bermakna audit wajib, ketelusan penuh, dan akauntabiliti yang ketat.

nn

E-dagang dan Runcit

nn

Platform e-dagang macam Shopee, Lazada, dan Grab menggunakan AI untuk:

n

    n

  • Cadangan produk peribadi

    • n

  • Penetapan harga dinamik

    • n

  • Pengesanan ulasan palsu

    • nn

n

Akta AI mungkin memerlukan platform ini mendedahkan penggunaan AI dalam algoritma cadangan mereka, terutama jika ia mempengaruhi keputusan pembelian pengguna.

nn

Pendidikan

nn

Universiti dan sekolah mula menggunakan AI untuk:

n

    n

  • Penilaian automatik

    • n

  • Sistem tutoring peribadi

    • n

  • Pengesanan plagiarisme (termasuk pengesanan tulisan AI)

    • nn

n

Ini bidang yang sensitif kerana melibatkan kanak-kanak dan belia. Undang-undang dijangka mempunyai perlindungan tambahan untuk penggunaan AI yang melibatkan golongan muda.

nn

Pengiklanan dan Media

nn

Syarikat pengiklanan menggunakan AI untuk:

n

    n

  • Penyasaran iklan (targeting)

    • n

  • Jana kandungan automatik

    • n

  • Analisis sentimen media sosial

    • nn

n

Penggunaan AI dalam pengiklanan politik dan kandungan deepfake berkemungkinan besar akan dikawal selia dengan lebih ketat.

nn

Apa Yang Malaysia Boleh Belajar Dari EU AI Act?

nn

EU AI Act adalah rujukan utama Malaysia, dan ada beberapa pelajaran penting:

nn

Yang Baik:

n

    n

  • Pendekatan berasaskan risiko \xe2\x80\x94 Tidak semua AI dikawal sama ketat

    • n

  • Hak rakyat dilindungi \xe2\x80\x94 Ketelusan dan akauntabiliti

    • n

  • Definisi jelas \xe2\x80\x94 Apa itu "sistem AI berisiko tinggi"

    • nn

n

Yang Perlu Dielakkan:

n

    n

  • Terlalu kompleks \xe2\x80\x94 Banyak syarikat kecil EU bergelut untuk comply

    • n

  • Kos pematuhan tinggi \xe2\x80\x94 SME mungkin terbeban

    • n

  • Terlalu lambat \xe2\x80\x94 Proses EU mengambil masa bertahun-tahun

    • nn

n

Malaysia perlu keseimbangan: cukup tegas untuk melindungi rakyat, cukup fleksibel untuk tidak membunuh inovasi.

nn

Soalan Lazim (FAQ)

nn

Bilakah Akta AI Malaysia berkuat kuasa?

nn

Rang undang-undang dijangka dibentangkan di Parlimen pertengahan 2026, dengan rangka kerja perundangan diserahkan kepada Kabinet seawal Jun 2026. Penguatkuasaan penuh mungkin mengambil masa sehingga 2027 selepas tempoh peralihan.

nn

Adakah ini akan menjejaskan penggunaan ChatGPT atau Gemini saya?

nn

Untuk pengguna biasa, kemungkinan besar tidak secara langsung. Undang-undang ini lebih ditujukan kepada syarikat yang membangunkan dan menggunakan AI untuk membuat keputusan penting. Namun, anda mungkin melihat lebih banyak label "kandungan dijana AI" di platform-platform tersebut.

nn

Apa itu NAIO?

nn

NAIO (National Artificial Intelligence Office) adalah pejabat kerajaan di bawah Kementerian Digital yang bertanggungjawab menyelaras semua dasar, regulasi, dan inisiatif AI di Malaysia. Laman web rasmi: ai.gov.my

nn

Adakah Malaysia mendahului negara ASEAN lain?

nn

Ya, dalam aspek undang-undang AI yang sebenar (bukan sekadar garis panduan sukarela). Singapura mempunyai rangka kerja yang lebih matang, tetapi Malaysia mungkin menjadi antara yang pertama di rantau ini untuk mempunyai akta parlimen khusus untuk AI.

nn

Bagaimana dengan syarikat kecil (SME)?

nn

Ini salah satu kebimbangan utama. Malaysia perlu memastikan bahawa keperluan pematuhan tidak terlalu membebankan SME. Pendekatan berasaskan risiko bermakna syarikat kecil yang menggunakan AI berisiko rendah mungkin mempunyai keperluan yang lebih ringan.

nn

Adakah AI dilarang di Malaysia?

nn

Tidak. Akta ini bukan untuk melarang AI, tetapi untuk mengawal selia penggunaannya secara bertanggungjawab. Tujuannya adalah menggalakkan inovasi sambil melindungi rakyat.

nn

Kesimpulan: Malaysia Melangkah Ke Hadapan

nn

Akta AI Governance Bill 2026 adalah satu langkah bersejarah untuk Malaysia.

nn

Kita bukan sekadar mengikut jejak negara lain \xe2\x80\x94 kita sebenarnya mendahului kebanyakan negara ASEAN dalam mewujudkan rangka kerja undang-undang AI yang sebenar.

nn

Tetapi sebagaimana PM Anwar kata, ini masih di peringkat awal. Proses penggubalan melibatkan:

n

    n

  • Sesi penglibatan dengan pelbagai pihak berkepentingan

    • n

  • Penelitian oleh Jawatankuasa Pilihan Khas Parlimen

    • n

  • Perbincangan di Kabinet

    • n

  • Pembentangan dan perbahasan di Dewan Rakyat

    • nn

nApa yang anda boleh buat sekarang:nn

1. Ikuti perkembangan di ai.gov.my \xe2\x80\x94 Laman rasmi NAIO

n

2. Audit penggunaan AI dalam bisnes anda \xe2\x80\x94 Mulai dokumentasikan sekarang

n

3. Educate diri sendiri \xe2\x80\x94 Fahami bagaimana AI memberi kesan kepada kehidupan anda

n

4. Bersuara \xe2\x80\x94 Jika ada sesi konsultasi awam, sertai

nn

Undang-undang AI bukan sesuatu yang boleh kita biarkan orang lain fikirkan. Ia melibatkan kita semua.

nn

*Artikel ini dikemas kini pada 10 Mac 2026. Maklumat berdasarkan kenyataan rasmi PM Anwar Ibrahim (24 Feb 2026), Menteri Digital Gobind Singh Deo (Feb 2026), laman rasmi NAIO (ai.gov.my), dan laporan daripada Malay Mail, New Straits Times, Free Malaysia Today, The Star, dan The Malaysian Reserve.*

nnSumber Rujukan:n

n

n

🔤 Rekomendasi: Grammarly

n

Sebelum hantar apa-apa tulisan dalam Bahasa Inggeris — semak dulu dengan Grammarly. Pelan percuma dah cukup untuk kegunaan harian. Premium (RM35/bulan) tambah cadangan gaya penulisan + penjana ayat AI.

n

→ Cuba Grammarly Percuma

n

n

n

Rujukan

Artikel Berkaitan

n

Facebook X / Twitter